कभी खुद्पे कभी हालातपे रोना आया 

बात निकली तो हर एक बात पे रोना आया ....

साहीर लुधियानवीच्या दोन प्रेमप्रकरणात त्याला अपयश आल असं म्हणतात . प्रेमात यश -अपयश अस काही असत का?प्रेमाचा यशस्वीपणा म्हणजे फार भांडण न होता दीर्घकाळ टिकलेला विवाह असा आपल्याकडे एक आवडता समज आहे. प्रेमाचा यशस्वी अविष्कार उत्तम भावनिक साथ का नाही ? मग ती कोणाहीबरोबर असो, त्यात शारिरीक जवळीक असो वा नसो ,पण हे सर्व वैवाहिक चौकटीत असो हा नैतिक सांस्कृतिक आग्रह कशासाठी ? साहीर अमृता प्रीतमचा प्रियकर . अमृता प्रीतम पन्नासच्या दशकातली पंजाबी समाजातली बंडखोर विचारांची लेखिका -कवियत्री . हे प्रेमप्रकरण त्याकाळात खूप चवीने चघळल गेलं. कलावंत नेहमीच समाजातील प्रचलीत नैतिक मूल्य निष्ठेने जगू शकत नाहीत. त्याचं वैचारिक जग भावनावर उभारलेल अधिक असत, स्वताच्या आणि इतरांच्या भावनांची जाणीव खोल विस्तृत आणि प्रगल्भ असते . भाव -जाणीवांच्या द्वंद्वातून निर्माण होणार जीवन -नाट्य कलावंत समजून उमजून असतात ते तसं कधीतरी प्रत्यक्ष जगल्यामुळे .

जीवन -नाट्याची, मन संघर्षांची नीट उकल करून ते कलाकृतीतून मांडायला एक अलिप्तता असावी लागते ...स्वताकडे पर्यायाने स्वताच्या अनुभवांकडे पाहण्याची एक नजर तिसर्या डोळ्यासारखी बुद्धीच्या आधारे तयार करावी लागते. तेव्हाकुठे स्वत न जगलेले क्षण वाचक वा प्रेक्षक जगू शकतात . हे क्षण निर्माण होण्यासाठी मन धीट व्हाव लागत एवढंच नाही तर कालबाह्य अनुभव घ्यायची तयारी असावी लागते . अशा अनुभवातून तावून सुलाखून निघाल्यावर मग ते अलिप्ततेने व्यक्त करण्याची कुवत असावी लागते . ही सर्व प्रक्रिया अनेकदा झाल्यावर कलावंत लेखक विचारवंत जन्मतो 

वरच्या दोन ओळी सामान्य माणसंही अनुभवतात -अनेकदा . चित्रपटातल्या दोन्ही व्यक्तीरेखा प्रेमाला पारख्या झालेल्या . साहीर स्वताचा प्रेमाबद्दलचा विचार सांगतोय का? शक्य आहे अगदी शक्य आहे ....प्रिय व्यक्तीच्या सहवासात असण आणि तिच्या जाणीव नेणीवेत असण  दोन्ही सारखंच महत्वाच ....

अजगर हलला 

  

आता जिवंत असल्याची खात्री वाटतेय .काळीज जागेवर आहे तर !

खूप दिवसानंतर मनाला उमेद वाटतेय . म्हणे भ्रष्टाचार विरोधी आंदोलनात त्रुटी आहेत ....असूदेत की . बसलेच आहेत बुद्धिवादी त्यांचा कीस काढत, नाहीतरी ते दुसरं काय करत आलेत ? आपण सामान्य माणसं तरी काय करत असतो ? उसासे , चुकचुकणे , शिव्या देणे, त्यानी अमुक कराव ह्यांनी तमुक कराव ह्या पलीकडे न धावणार आपलं षंढ जगण.....

कुणी काही म्हणोत पण माणसं.... असंख्य माणस आळस झटकत , branded पोशाख सावरत , पार्ट्या टाळत नेहमीपेक्षा वेगळ वागत होती , वेगळा विचार करत होती आणि हे करण्याकरीता त्याना कोणतीही फ्री ऑफर दिली गेली  नव्हती की फ्री गुडीज दिले  नव्हते ....

हे शक्य झालं एका माणसा मुळे.....फक्त एका माणसाने हे शक्य केलं की हे सर्व सर्वांच्या मनात खदखदत होत ?

त्या निखाऱ्याना फक्त एका फुन्करीची गरज होती , अशा फुन्करीतून चक्क एक वादळ तयार झाल ....अण्णा हजारे नावाचं! त्यानेच मनांचा सुस्त अजगर हलवला ...

AE RI JANE NA DOONGI [HD SONG] ... FILM - CHITARALEKHA

The song is from Chitralekha---which is a story of a court dancer. Emperor Chandragupta Maurya's knight and arny chief Beejgupt visits Chitralekha, the main dancer,poetess in Emperor's court. Both fall in love with each other.

The movie's great screenplay, sets,costumes by Bhanu Athaiyya are worth experiencing. It is a philosophical drama aptly supported by poet Sahir Ludhiyanwi. Sahir speaks some universal truths through few lines like,

Sansaar se bhage phirate ho, Bhagwanko tum kya paoge
Is log ko bhi apanana sake , us log me bhi pachataoge

Ye pap hai kya ye punya hai kya
Reetonpar dharm ki mohore hai
Har yugmen badlate dharmonko
Kaise aadarsh banaaoge......

The movie's music composed by Roshan caught the mood correctly, the emotions on display were properly projected through music, orchestration, and dances. The medieval periods in cultural history of India were rich in all types of arts. The film rightly shows that too. It was a well researched project a hindi film of 1964!

Queing for living

!!!!!!!!!!!!!!
 !!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!
The ques in front of ticket windows are getting longer day by day. No doubt, the railways have introduced coupans, cards but the ques for using these services are too getting longer and longer. What may be the reason for this? Is it the population influx? Ticket windows too less ? Are the common people aware of the facilities? Do they find them difficult to use?
Probably our railways have already done a market survey on this, hopefully! But one question comes to my mind..always....
Are people ready to invest in railway coupans, cards at a time? Do they afford? Ofcourse, I am not talking about people who don't have time to stand in the ques so the railways offer them the priviledge of buying journeys without standing in the ques with the commoners. I am not talking about the people who can buy journeys at ticket windows as intruders.These intruders are highly revered by railway since they travel by first class, they give railway a lumpsum amount at a time by buying bunch of coupans. Commoners or masses may please stand in the ques patiently because if they dont have money they better have time . Yes that is the logic it seems.......if you have money you are a priviledged class and if you dont have better work on your patience. Because ques will remain forever and everywhere; atleast in Mumbai.... outside temples, outside laterines, outside hospitals,outside ATMs, at busstops...you name a place here. Mumbaites sort of behave like robots once they are in the crowd, they automaticaly start forming ques. So...fortunately after death no forming of ques for getting cremated or buried ......whatever...who bothers ..that is relatives' botheration! Want to save them the trouble? yes , because there is shortage of crematoriums, land scarcity etc etc. Donate your bodies...fill out the forms immediately...there is a big waiting list, though your soul has set free your body may have to wait in a QUE!

Sikkim Diaries

Throughout Sikkim such waterfalls cool the eyes, crystal clear, foamy water streams are to be seen at every two-three kilometers distance. If you are thirsty, don’t hesitate to get down from the vehicle and drink straight-away from the stream. Throw off your bought out water bottles. This place is a heaven on earth.

Dinesh a Nepali young man from Kalimpong was our driver in Sikkim. The young man was excellent guide too. He picked up us at Baghdogra airport to be driven to Jaldpara which is a wildlife sanctuary in West Bengal.

                                                  

We were at the pick-up point for an elephant ride at 6 am. A dense forest which had a rainfall earlier night, Jaldpara was covered by fog. Waiting for the elephant to take us inside the jungle, we sat by the river enveloped by the fog.





A rhino in the river Jaldpara ! we were lucky for the sight after an hours wandering on elephant back. The forest was so silent, elephant’s footsteps pressed the wet earth firmly, many a times  the elephant diverted in the direction of fresh grass-blades returning to the path only after the mahout’s  toes pricked at its ears.

November had just started, yet the forest maintained its monsoon mood. Shads of green everywhere and a single yellow leaf not to be seen, no wonder the elephant was not in the mood to carry us. It wanted to roam in the open grasslands which cover very large area of Jaldpara. Slowly evening set in while waiting for a tiger to arrive. We were unlucky. A beautiful, breathtaking sunset , though was a feast for the eyes.

एक मनस्वी सम्राज्ञी 

 ती आता असती तर ऐंशी वर्षांची असती नाही ? काही माणसं समकालीन नसली तरी जवळची वाटतात आणि काही समकालीन असूनही परकी असतात . कलावंत  म्हणून वाढत असताना   माणूस म्हणून वाढण ही अटळ असतं, आणि तस ते झाल नाही तरच आश्चर्य! उमलत तारुण्य ते प्रौढ स्रीत्व असं जवळच सार स्त्रीत्व मनमुराद जगताना ती अधिकच सुंदर वाटली आणि अशा तिच्या जगण्याच प्रतिबिंब तिच्या व्याक्तीरेखातून उमटलं. तिच्या माणूस म्हणून जगण्याचा आग्रह प्रगल्भ झाला .

तिची क्लिओपात्रा द्रौपदीची आठवण करून देते ,गंमत म्हणजे द्रौपदी पेक्षा अधिक नवरे ती करू शकली . हे असं धैर्य तिच्यात या काळात आल कुठून? हॉलीवूड , पाश्चात्य विचारधारा , प्रसिध्धी, यश ? ही,.... ही सर्व कारण असावीत? की तिच्या स्त्रीत्वाला पुरेपूर न्याय देईल अशा पुरुषोत्तमाची आस होती ही ?

पण या मृगजळामागे धावताना ती हरली नाही , निराश तर अजिबातच झाली नाही पण समस्त अबलाना एक धडा देत, दाखवत जगली ती . संस्कृती रक्षकाच्या नाकांवर टिच्चून स्त्रीपण  मिरवत राहिली , चार मुलांना जन्म देऊन त्यांना सांभाळत आई होत असताना ती खरी बाई म्हणून वावरली . महिला दिनानिम्मित्त लीझ तुला कुर्निसात !

 

Toto tribals of west bengal

Current year is being spent in the memory of  Leo Tolstoy. During the times preceeding his death, as a thinker Tolstoy thought that tribals should not be approached with developmental schemes. Why did he think so? A heir of  a mighty Russian landlord family, a witness to the communist thought-evolution era wanted so called civilised societies to leave tribals of this world alone.

Totopada-pronounced totopara in bengali, is a small village consisting of 1000 totos in Jaldapara area in Siligudi district of West Bengal. This is north west Bengal sharing Indian border with Bhutan. A small road in this village reaches Bhutan's border which on foot journey is 7-8 hours away. Most toto families walk the steep slopes to work in the orange gardens of Bhutan. While going to Bhutan they carry ginger grown in their backyards, tobacco leaves and beatlenut in sacks over their backs. They stay for 3-4 months and come back to Totopada with oranges after the season. This has been going on for ages. Totos build their homes on stilts with bamboo. The literacy level is zero yet they appeared content and calm.